Zasady bezpieczeństwa i higieny pracy w gabinecie stomatologicznym

Obecnie w prawie polskim nie ma wyodrębnionych przepisów, które precyzowałyby wymagania sanitarno – techniczne dla gabinetów dentystycznych.  Dlatego gabinety dentystyczne muszą spełniać te same wymagania jak każde inne gabinety medyczne. Wymagania jakie powinien spełnić gabinet dentystyczny wskazane zostały m.in. w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r., nr 75, poz. 690 ze zm.); Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 26 czerwca 2012 r., w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą (Dz.U. z 2012 r., poz. 739); Rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (t.j. Dz.U. z 2003 r. nr 169, poz. 1650 ze zm.).

Organizując gabinet dentystyczny należy wziąć pod uwagę:

Lokalizację: gabinet stomatologiczny może być zlokalizowany w samodzielnym budynku lub w budynku o innym przeznaczeniu ale pod warunkiem jego całkowitego wyodrębnienia od pozostałych pomieszczeń tego budynku, które wykorzystywane są do innych celów.

Wejście: do gabinetu powinno być poprowadzone przez pomieszczenia związane z działalnością leczniczą, nie może być wykorzystywane jednocześnie do innych celów niż działalność lecznicza oraz nie może być przechodnie dla innych pomieszczeń. Może jednak prowadzić z pionu komunikacji ogólnej i być wspólne z innymi użytkownikami budynku bądź lokalu.

Powierzchnia gabinetu stomatologicznego: należy przyjąć, że powierzchnia 12 m2 jest powierzchnią minimalną biorąc pod uwagę, że gabinet musi być odpowiednio wyposażony: unit stomatologiczny, siedzisko dla lekarza, asystor stomatologiczny, umywalka, biurko lekarza, szafki na narzędzia i materiały, sterylizator, punktowy aparat rtg.

Podłoga: powinna być równa, nieśliska, zabezpieczona przed zawilgoceniem, wykonana z materiałów łatwo zmywalnych, odporna na działanie środków dezynfekcyjnych.

Ściany:  muszą być gładkie, zmywalne, odporne na działanie środków dezynfekcyjnych, a przy umywalkach (do wysokości co najmniej 1,6 m) należy wykończyć materiałami trwałymi, nienasiąkliwymi (płytkami ceramicznymi)

Oświetlenie: dzienne, dostosowane do kształtu i wielkości gabinetu; stosunek powierzchni okien, liczony w świetle ościeżnic, do powierzchni podłogi powinien wynosić co najmniej 1:8. Oświetlenie ogólne w gabinecie stomatologicznym, powinno mieć natężenie min. 300 lx, jednak na zagłówku unitu stomatologicznego min. 500 lx., oświetlenie pola operacyjnego jamy ustnej pacjenta powinien zapewniać projektor świetlny i wynosić ok. 10 000 lx.

Wentylacja: grawitacyjno-kanałowa, zapewniającą co najmniej 1,5-krotną wymianę powietrza na godzinę oraz dodatkowo wentylację mechaniczną, w pomieszczeniach pracowni stomatologicznych, gdzie wydzielają się gazy, pary lub pyły szkodliwe dla zdrowia, która zapewni chociaż taką wymianę powietrza, jaka jest potrzebna do rozrzedzenia tych gazów, par lub pyłów do wartości obowiązujących najwyższych, dopuszczalnych ich stężeń. Kontrola wentylacji powinna być przeprowadzana raz do roku przez upoważnione osoby. Niezbędne jest udokumentowanie przeglądu, czyszczenie lub dezynfekcja, zgodnie z zaleceniami producenta.

Ogrzewanie: Najniższa dopuszczalna temperatura 18ºC. Gabinet stomatologiczny powinien posiadać centralne ogrzewanie.

Powierzchnia pracy: na każdego z pracowników jednocześnie zatrudnionych w pomieszczeniach pracy stałej powinno przypadać co najmniej 13 m3 wolnej objętości pomieszczenia, oraz co najmniej 2 m2 wolnej powierzchni podłogi (niezajętej przez urządzenia techniczne, sprzęt itp.).

 Praca stała: w których pracownik przebywa co najmniej 4 godz. na dobę”

Wysokość pomieszczenia pracy stałej: nie może być mniejsza niż 3 m w świetle jeżeli w pomieszczeniu nie występują czynniki szkodliwe dla zdrowia. Wysokość pomieszczeń, o których mowa wyżej, może być obniżona gdy zostanie zastosowana klimatyzacja – pod warunkiem uzyskania zgody Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Wysokość pomieszczeń pracy stałej może być zmniejszona do 2,5 m w świetle, jeżeli w pomieszczeniu zatrudnionych jest nie więcej niż 4 pracowników, a na każdego z nich przypada co najmniej po 15 m3 wolnej objętości pomieszczenia.

Usytuowanie: w przypadku uzyskania zgody Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego gabinet może znajdować się poniżej poziomu otaczającego go terenu. Dotyczy to zarówno pomieszczeń o charakterze diagnostycznym jak i terapeutycznym, przeznaczonych na pobyt ludzi, pomocniczych, magazynowych.

Wyposażenie: w autoklaw, aparaturę, narzędzia, sprzęt medyczny. Zgodnie z przepisami autoklaw musi znajdować się we wszystkich pomieszczeniach, w których przewiduje się wykonywanie świadczeń przy użyciu narzędzi i sprzętu wielokrotnego użytku. Ponadto w pomieszczeniach powinny znajdować się także: umywalka i zlewozmywak z bieżącą ciepłą i zimną wodą, dozowniki z mydłem w płynie, ze środkiem dezynfekcyjnym, pojemniki z ręcznikami jednorazowego użytku i na zużyte ręczniki.

Kompleks dentystyczny: musi mieć wydzielone gabinety lekarskie, recepcję, pomieszczenie socjalne, toalety dla pacjentów i personelu.

Poczekalnia: musi być widoczna z recepcji; przyjmuje się, że na każdy gabinet lekarski powinno przypadać 5 miejsc siedzących dla oczekujących pacjentów; powinno być wydzielone miejsce na wieszaki – okrycia wierzchnie pacjentów.