Praca na wysokości

Praca na wysokości jest zaliczana do prac szczególnie niebezpiecznych.

Jakie są wymagania prawne odnośnie prac na wysokości? Jak bezpiecznie organizować prace na wysokości? Jakie są zabezpieczenia?

W rozumieniu rozporządzenia, pracą na wysokości jest praca wykonywana na powierzchni znajdującej się co najmniej 1 m nad poziomem podłogi lub ziemi (np. drabinach, rusztowaniach, konstrukcjach budowlanych).
Jednak do pracy na wysokości nie zalicza się pracy wykonywanej na powierzchni nad poziomem podłogi lub ziemi (niezależnie od wysokości) jeżeli powierzchnia ta:
– osłonięta jest ze wszystkich stron pełnymi ścianami lub ścianami z oknami oszklonymi do wysokości co najmniej 15 cm,
– wyposażona jest w inne stałe konstrukcje lub urządzenia chroniące pracownika przed upadkiem z wysokości.

Zatem z pracą na wysokości mamy do czynienie jeżeli praca wykonywana jest > 1 metra i miejsce pracy nie zostało zabezpieczone w jeden z ww. sposobów.

Na powierzchniach wzniesionych na wysokość powyżej 1 m nad poziomem podłogi lub ziemi, na których w związku z wykonywaną pracą mogą przebywać pracownicy, lub służących jako przejścia, powinny być zainstalowane balustrady składające się z poręczy ochronnych umieszczonych na wysokości co najmniej 1,1 m i krawężników o wysokości co najmniej 15 cm. Pomiędzy poręczą i krawężnikiem powinna być umieszczona w połowie wysokości poprzeczka uniemożliwiająca wypadnięcie pracownika.

Organizowanie i wykonywanie prac na wysokości

Zgodnie z przepisami prawa, pracodawca powinien zapewnić:

– bezpośredni nadzór nad pracami,

– odpowiednie środki zabezpieczające,

– instruktaż pracowników.

Pod pojęciem bezpośredniego nadzoru nad pracami niebezpiecznymi należy rozumieć zapewnienie wykwalifikowanego pracownika np.kadry kierowniczej posiadającego fachową wiedzę odnośnie prowadzonych prac oraz przeszkolonego w zakresie bhp dla kadry kierowniczej, którego rolą jest kontrolowanie wykonywania prac niebezpiecznych przez cały czas. Tym samym, prac o charakterze niebezpiecznym nie wolno wykonywać w czasie nieobecności pracownika nadzoru.

Odpowiednie środki zabezpieczające, zarówno organizacyjne, jak i techniczne, w postaci asekuracji pracujących, zastosowania środków ochrony zbiorowej (np. bariery  bezpieczeństwa), środków ochrony indywidualnej (np. szelki bezpieczeństwa, urządzenia samohamowne chroniące przed upadkiem z wysokości), oznakowania miejsca prac.

Instruktaż pracowników zawierający przede wszystkim:

– imienny podział pracy,

– kolejność wykonywania zadań,

– wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy przy poszczególnych czynnościach.

Powyższe pkt. oznaczają, że każdemu pracownikowi przypisywane są konkretne zadania do zrealizowania.  Podczas instruktażu musi zostać także wskazana kolejność działań wraz z wymaganiami bhp podczas ich wykonywania.  Instruktaż musi być udokumentowany i podpisany.

Czy wszyscy  mogą wykonywać pracę na wysokości?

Do wykonywania pracy na wysokości mogą być dopuszczeni jedynie pracownicy, którzy:

– posiadają aktualne orzeczenie lekarskie o braku przeciwwskazań do pracy na wysokości,

– odbyli szkolenie w zakresie bhp oraz instruktaż stanowiskowy informujący o charakterze prac na wysokości oraz o zagrożeniach występujących na stanowisku pracy,

– mają zapewnione środkami ochrony indywidualnej oraz umieją posługiwać się nimi,

– zostali zapoznani z oceną ryzyka zawodowego związanego z wykonywaną pracą.

Środki ochrony indywidualnej podczas prac na wysokości:

– kask do prac na wysokości,

– szelki bezpieczeństwa,

– lina do pracy na wysokości,

– zatrzaśniki,

– linka bezpieczeństwa,

– amortyzator bezpieczeństwa,

– pozioma lina kotwicząca,

– urządzenia samohamowne z rozwijaną taśmą włókienniczą, lub linką stalową.

Praca na wysokości jest pracą szczególnie niebezpieczną, dlatego w celu ochrony życia i zdrowia pracowników, Pracodawca jest obowiązany do ustalenia i aktualizowania wykazu prac szczególnie niebezpiecznych występujących w zakładzie pracy. Powinien stosować środki zapobiegające skutkom zagrożeń (tj. w pierwszej kolejności środki techniczne, następnie środki ochrony zbiorowej, środki organizacyjne i proceduralne oraz środki ochrony indywidualnej). Pracodawca powinien także pamiętać, że nie wolno dopuścić do pracy osoby bez aktualnych badań lekarskich i szkoleń.