Pierwsza pomoc w pracy

Zgodnie z Kodeksem Pracy, odpowiedzialność za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy ponosi Pracodawca. Aby Pracodawca mógł skutecznie zapobiegać wypadkom i chorobom musi systematycznie i dokładnie analizować zagrożenia występujące na terenie zakładu pracy a następnie reagować na potrzeby w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy. Czasami jednak, pomimo wysokiego poziomu bezpieczeństwa dochodzi do wypadków. Dlatego też kolejnym ważnym obowiązkiem pracodawcy jest zapewnienie sprawnie funkcjonującego systemu pierwszej pomocy oraz środków do udzielania pierwszej pomocy.

Organizacja pierwszej pomocy powinna być dostosowana do rodzaju i zakresu prowadzonej działalności, specyfiki i poziomu występujących zagrożeń, liczby zatrudnionych pracowników oraz innych osób przebywających na terenie zakładu pracy.

System pierwszej pomocy to określony i zorganizowany sposób udzielania pierwszej pomocy poszkodowanym przez wyznaczonych pracowników na podstawie ustalonych w przedsiębiorstwie procedur.

Środki do udzielania pierwszej pomocy to sprzęt ratowniczy, zestawy pierwszej pomocy (apteczki) i podstawowe środki ochrony ratownika.

 System pierwszej pomocy obejmuje:

– punkty pierwszej pomocy w wydziałach (oddziałach), w których wykonywane są prace powodujące duże zagrożenia wypadkowe lub wydzielanie się par, gazów albo pyłów szkodliwych dla zdrowia, wyposażone w środki do udzielania pierwszej pomocy,

– zestawy pierwszej pomocy w poszczególnych wydziałach (oddziałach) zakładu pracy.

Każde przedsiębiorstwo musi być wyposażone w odpowiedni sprzęt ratowniczy aby poszkodowanemu mogła zostać udzielona pierwsza pomoc i zapewniona odpowiednia opieka do czasu przybycia wykwalifikowanych ratowników medycznych lub lekarza.

W apteczce pierwszej pomocy powinny znaleźć się środki ochrony osobistej ratownika (silikonowe lub winylowe rękawice zabezpieczające przed zakażeniem, jednorazowe maseczki do sztucznego oddychania), środki opatrunkowe, narzędzia i materiały ułatwiające podtrzymywanie życia.

Liczbę, usytuowanie, wyposażenie punktów pierwszej pomocy i zestawów pierwszej pomocy trzeba ustalić z lekarzem sprawującym profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikami.

Jeśli lekarz sprawujący profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikami podejmie decyzję aby wyposażyć przedsiębiorstwo w parafarmaceutyki i leki, muszą one zostać umieszczone w odrębnym zestawie, odpowiednio oznakowanym, dozorowanym i obsługiwanym.

Podstawowe wyposażenie apteczki:

– rękawiczki jednorazowe,

– maseczka do sztucznego oddychania,

– koc ratunkowy,

– opatrunek jałowy,

– plastry z opatrunkiem,

– plastry bez opatrunku,

– opaski elastyczne,

– kompresy gazowe,

– bandaże,

– nożyki,

– chusteczki higieniczne ze spirytusem.

Wyposażenie punktów pierwszej pomocy:

– maseczka do sztucznego oddychania,

– płyn do odkażania rąk,

– rękawiczki ambulatoryjne,

– chusteczki do dezynfekcji,

folia izotermiczna „Folia życia”,

– zestaw do tlenoterapii (maseczki + worek resuscytacyjny),

– kołnierz ortopedyczny regulowany,

– zestaw oparzeniowy,

– taśma ostrzegawczo-oddzielająca,

– pachołki ostrzegawcze,

– nosze (deska ortopedyczna z pasami + stabilizacja głowy),

– kamizelka odblaskowa,

– nożyczki ratownicze,

– nożyce typu sekator do rozcinania,

– opaska elastyczna,

– bandaż dziany,

– kompres gazowy,

– plaster z gazą,

– chusty trójkątne,

– opatrunek na oparzenia,

– aparat do płukania oka (w przypadku prawdopodobieństwa zaprószenia oczu),

– agrafka,

– pęseta anatomiczna,

– szyna Kramera,

– sól fizjologiczna.

W punktach pierwszej pomocy i przy apteczkach, w widocznych miejscach powinny być wywieszone instrukcje dotyczące udzielania pierwszej pomocy w razie wypadku oraz wykazy pracowników przeszkolonych z udzielania pierwszej pomocy. Punkty i apteczki powinny być odpowiednio oznakowane i łatwo dostępne.

Pierwsza pomoc to zespół czynności podejmowanych w celu ratowania osoby w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego: zabezpieczenie miejsca wypadku, ocena stanu poszkodowanego, udzielenie pomocy poszkodowanemu, wezwanie wykwalifikowanej pomocy. Wymienione czynności nie muszą być przeprowadzone we wskazanej kolejności. W określonych sytuacjach można zmienić ich kolejność lub całkowicie ominąć.

Jak wezwać pogotowie?

Wystarczy zadzwonić pod jeden z bezpłatnych numerów telefonów pogotowia ratunkowego 999 lub 112. Słuchawkę podniesie dyspozytor, który zada kilka pytań: miejsce zdarzenia (adres), krótki ale dokładny opis sytuacji (co się stało, ile osób wymaga pomocy, jakie są obrażenia), imię i nazwisko oraz numer telefonu osoby wzywającej pogotowie.

Podstawowe zabiegi ratujące życie:

  1. Sprawdzić, czy poszkodowany i udzielający pomocy są bezpieczni.
  2. Sprawdzić reakcję poszkodowanego – potrząsając delikatnie za ramię głośno zapytać: „Czy mnie słyszysz, czy wszystko w porządku?”
  3. Jeżeli reaguje: zostawić poszkodowanego w pozycji w jakiej go znaleziono jeżeli nie zagraża mu żadne niebezpieczeństwo, dowiedzieć się jak najwięcej (od poszkodowanego lub świadków) na temat zdarzenia i wezwać pomoc, regularnie oceniać stan zdrowia poszkodowanego.
    Jeżeli nie reaguje: głośno wezwać pomoc, odwrócić poszkodowanego na plecy, po czym udrożnić drogi oddechowe poprzez odgięcie głowy i uniesienie żuchwy.
  4. Utrzymując drożność dróg oddechowych wzrokiem, słuchem i dotykiem ocenić, czy występuje prawidłowy oddech. Na ocenę wzrokiem, słuchem i dotykiem przeznaczyć należy nie więcej niż 10 sekund. Jeżeli mamy wątpliwości czy oddech jest prawidłowy, należy podjąć czynności takie jakby był nieprawidłowy.
  5. Jeżeli oddech jest prawidłowy musimy ułożyć poszkodowanego w pozycji bezpiecznej i wysłać innego świadka zdarzenia po pomoc. Ważne aby pamiętać o stałej kontroli czynności życiowych poszkodowanego (oddech) oraz chronić go przed utratą ciepła. Oddech należy sprawdzać co minutę do czasu przybycia pomocy.

Jeżeli oprócz nas nie ma innych osób na miejscu zdarzenia musimy sami udać się po pomoc (np. wezwać pogotowie).

Nie wszystkim wypadkom można zapobiec ale stosując się do powyższych rad można minimalizować ich konsekwencje.