Zagrożenia na stanowisku pracy położnej. BHP w służbie zdrowia

Praca położnej jest bardzo zróżnicowana. Do obowiązków położnej należy sprawowanie opieki nad kobietą na wszystkich etapach jej życia: w okresie dojrzewania, podczas ciąży, w trakcie porodu i w okresie menozpauzy.

Zakres obowiązków położnej zależy od:

1.specjalizacji (np. pielęgniarstwo położnicze, pielęgniarstwo rodzinne, pielęgniarstwo ginekologiczne, edukacja i promocja zdrowia),

2.miejsca wykonywania pracy (szpitale, przychodnie),

3.doświadczenia zawodowego.

Do obowiązków położnej należy:

  1. organizowanie harmonogramu spotkań z pacjentami,
  2. świadczenie opieki okołoporodowej,
  3. obieranie porodów,
  4. asystowanie przy porodach operacyjnych i zabiegach ginekologicznych,
  5. dbanie o noworodki i matki,
  6. pobieranie materiałów biologicznych do badań,
  7. współpraca z personelem medycznym,
  8. przygotowywanie sprawozdań medycznych,
  9. edukacja i doradztwo.

Jakie zagrożenia wiążą się z wykonywaniem zawodu położnej?

Położna narażona jest na:

1.skaleczenia, zakłucia powodowane przez ostre narzędzia, szklane ampułki, igły, itp.,

2.zachorowania na choroby zakaźne przez bezpośredni kontakt z pacjentem oraz materiałami zakaźnymi,

3.urazy ciała w wyniku poślizgnięcia, potknięcia, upadku na śliskich, nierównych powierzchniach lub nieładu na stanowisku pracy,

4.porażenie prądem elektrycznym w wyniku stosowania nieodpowiednich, niesprawdzonych, niesprawnych urządzeń elektrycznych oraz instalacji elektrycznych,

5.poparzenia skóry w wyniku kontaktu z gorącymi powierzchniami, uszkodzonym sprzętem elektrycznym,

6.uszkodzenia oczu, skóry, błony śluzowe np. gardła, nosa, układ oddechowy na skutek stosowania leków, środków dezynfekcyjnych, sterylizujących i czyszczących zawierających substancje szkodliwe,

7.choroby układu mięśniowo szkieletowego spowodowane dźwiganiem pacjentów,

8.dolegliwości kończyn górnych i dolnych na skutek podnoszenia pacjentów, wielogodzinnej pracy w pozycji stojącej, chodzenia.

9.stres wynikający z presji czasu, tempa pracy, wielozadaniowość, długotrwałej czujności, wymuszonej bezbłędności, braku wsparcia współpracowników i przełożonych, długookresowej pracy w niewygodnej pozycji oraz w porze nocnej, kontaktu z nieprzyjemnymi zapachami i wydzielinami, agresją pacjentów.

Działania zapobiegające wypadkom i chorobom

Podczas szkoleń bhp położna powinna być poinformowana nie tylko o zagrożeniach na jej stanowisku pracy ale także o środkach i działaniach zapobiegającym tym zagrożeniom.

Wykonując pracę przy użyciu ostrych narzędzi konieczne jest skupienie, zachowanie szczególnej ostrożności. Ważne aby pamiętać o stosowaniu przydzielonych środków ochrony indywidualnej. Jeżeli dojdzie do kontaktu z materiałem biologicznym chorego pacjenta przez uszkodzoną skórę, konieczne jest umycie ciepłą wodą i mydłem zranionego miejsca, a następnie obfite spłukanie. W dalszej kolejności wymagane jest zdezynfekowanie rany środkiem do dezynfekcji i założenie jałowego opatrunku. Zabronione jest tamowanie krwawienia i wyciskanie krwi z rany.

Położna powinna natychmiast zgłosić bezpośredniemu przełożonemu fakt wystąpienia ekspozycji zawodowej i wskazać źródło ekspozycji. Następnie powinna udać się jak najszybciej, najlepiej w ciągu 1-2 godzin i nie później niż 24 godziny od ekspozycji do szpitala zakaźnego w celu uzyskania pomocy i przeprowadzenia badań diagnostycznych.
W przypadku skażenia oczu należy przepłukać okolice oczu przy otwartych powiekach stosując wodę lub płyn fizjologiczny.

Jeżeli krew dostanie się do ust, należy wypluć krew i przepłukać kilkakrotnie jamę ustną czystą wodą.

W przypadku, gdy krew dostanie się na nieuszkodzoną skórę, miejsce to należy natychmiast spłukać obficie ciepłą wodą z mydłem.

Położna powinna być wyposażona w obuwie robocze o antypoślizgowej, płaskiej podeszwie. Obowiązkowe jest korzystanie z przydzielonego obuwia.

Na każdym stanowisku pracy musi być zachowany ład i porządek. Wszelkie zabrudzenia należy natychmiast zgłaszać personelowi sprzątającemu. Powierzchnie śliskie, zawilgocone powinny być wytarte i ususzone.

Przed rozpoczęciem pracy z urządzeniami elektrycznymi, sprzętem medycznym, biurowym, położna musi być zapoznana z instrukcjami użytkowania urządzeń. Zalecenia wskazane w instrukcjach powinny być bezwzględnie przestrzegane. Stan techniczny urządzeń elektrycznych musi być systematycznie sprawdzany, a sprzęt medyczny musi być regularnie poddawany specjalistycznym przeglądom. Nie wolno podłączać sprzętu medycznego do gniazd nie przeznaczonych do tego celu.

Położna powinna zostać zapoznana z kartą charakterystyki substancji używanych preparatów chemicznych oraz z ulotkami dołączanymi do lekarstw podawanym pacjentom. Każdy preparat musi być przechowywany w oryginalnym, oznakowanym opakowaniu.

Podczas szkoleń bhp należy wspomnieć także o normach dźwigania, technikach bezpiecznego podnoszenia i przenoszenia pacjenta oraz o zaleceniach dotyczących stosowania sprzętu ułatwiającego transportowanie.

Położna powinna mieć zapewnione wsparcie bezpośredniego przełożonego i pracodawcy. Pracodawca powinien zapewnić odpowiedni dobór sprzętu pomocniczego, zapoznać położną z oceną ryzyka zawodowego, wyposażyć w odpowiedni sprzęt ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze.

Pracodawcy, kierownictwo placówek medycznych powinni pamiętać, że bezpieczeństwo pacjentów zależy od bezpiecznych warunków pracy pracowników (m.in. położnych). Dlatego tak istotne jest, aby przy wykonywaniu swoich obowiązków mieli dostęp wyłącznie do bezpiecznych materiałów i sprzętu, a także aby wdrażać odpowiednie działania zapobiegawcze, które mają większe znaczenie niż procedury poekspozycyjne.